Elektrikli Araç Şarj Adabı: Başkasının Kablosunu Çekmek Suç mu? (2026 Rehberi)

Elektrikli Araç Şarj Adabı: Başkasının Kablosunu Çekmek Suç mu? (2026 Rehberi)

Elektrikli araç sayısı hızla artarken, şarj altyapısı ne yazık ki aynı hızla büyümüyor. Haliyle istasyon önlerinde uzun kuyruklar, gergin bekleyişler ve bazen de “Kablo Çekme” kavgaları ortaya çıkıyor. Oysa bu ekosistemin kendine has yazılı olmayan bir anayasası vardır. Nitekim deneyimli bir elektrikli araç sürücüsü, sadece kendi bataryasını değil, arkasında bekleyen diğer sürücüyü de düşünür.

Bu rehberde, istasyonlarda “Şarj Rage” (Şarj Öfkesi) yaşamamanız için uygulamanız gereken 5 altın kuralı, “Kablo Çekme”nin hukuki boyutunu ve uygulamalar üzerinden iletişim kurmanın yollarını anlatıyoruz.

Kural 1: %80’de Bırakıp Gidin (DC İstasyonlar İçin)

Hızlı şarj (DC) istasyonlarında batarya %80 doluluğa ulaştıktan sonra şarj hızı dramatik şekilde düşer. Örneğin bir Togg T10X, %20’den %80’e 28 dakikada gelirken; %80’den %100’e ulaşmak için 40 dakika daha harcar. Dolayısıyla istasyon kalabalıksa ve arkanızda sıra varsa, %100’ü beklemeyin. %80’de şarjı sonlandırıp istasyonu boşaltın. Böylece hem zaman kazanırsınız hem de saygı görürsünüz.

Kural 2: Başkasının Kablosunu Çekmek Suç mu?

Bu konu en büyük tartışma konusudur. Durumu ikiye ayırıyoruz:

1. DC (Hızlı) Şarjda

DC istasyonlarda sistem kabloyu kilitler ve araç sahibi (veya kart sahibi) olmadan kilidi açmaz. Ancak bazı kişiler acil stop butonuna basıp şarjı kesiyor. Açıkçası bu davranışı “Mala Zarar Verme” veya “Hizmetten Yoksun Bırakma” suçu sayabiliriz. Bunu asla yapmayın.

2. AC (Yavaş) Şarjda

Bazı araçlar şarj bitince kilidi otomatik açar. Şayet araç sahibi şarjı bitmiş halde saatlerdir orada duruyorsa ve kablo boştaysa; nezaket kuralları çerçevesinde kabloyu çıkarıp (araca zarar vermeden) kendi aracınızı takabilirsiniz. Fakat bunu yaparken mutlaka araç sahibine bir not bırakın veya PlugShare üzerinden mesaj atın.

Kural 3: “Hayalet Araç” Olmayın (Check-In Yapın)

İstasyona vardığınızda PlugShare veya şarj operatörünün (ZES, Trugo vb.) uygulamasından “Check-In” yapın. Böylelikle yoldan gelen diğer sürücüler istasyonun dolu olduğunu görür ve sizin tahmini ne zaman çıkacağınızı bilir. Üstelik telefon numaranızı gizleyerek not bırakma özelliği sayesinde, acil durumlarda size ulaşabilirler.

Kural 4: “Şarj Etmiyorsan Park Etme” (ICEing)

Şarj istasyonları otopark değildir. Şarjınız bittiği an aracı oradan çekmek zorundasınız. Zira şarjı bitmiş bir aracın işgal ettiği her dakika, başka bir sürücünün yolda kalması demektir. Nitekim Tesla Supercharger istasyonları, şarj bittikten sonra araç orada kalırsa dakika başı yüksek “İşgal Ücreti” (Idle Fee) keser.


Şarj İstasyonu Adabı Hakkında SSS (Merak Edilenler)

İstasyonlarda yaşanan gri alanları ve merak edilenleri netleştirdik. Cevabı görmek için sorunun üzerine tıklayın.

1. İletişim ve Sıra

Sıra kavgası nasıl çözülür?

Sırada kimin olduğu nasıl anlaşılır?
Fiziksel bir kuyruk yoksa, istasyon alanına ilk giren araç hak sahibidir. Ancak bazen sürücüler araç içinde beklemek yerine AVM’ye giriyor. Bu durumda en sağlıklısı, araçtan inip çevredeki diğer sürücülerle sözlü iletişim kurmanız ve “Sıra kimde?” diye sormanızdır.

Acil durumum var, sıranın önüne geçebilir miyim?
Yazılı bir kural yoktur ancak elektrikli araç topluluğu dayanışma içindedir. Eğer şarjınız %1-%2 kaldıysa ve diğer araç %40’lardaysa; nazikçe rica ederek 5-10 dakikalık “Can Suyu” şarjı için izin isteyebilirsiniz. Topluluk genellikle anlayışla karşılar.

2. Teknik ve Yasal Durumlar

Cezası var mı?

Benzinli araç şarj yerine park ederse ne yapmalıyım?
Buna “ICEing” diyoruz. Maalesef özel mülk (AVM otoparkı vb.) içindeyse trafik polisi ceza yazamaz. Yapmanız gereken, durumu AVM güvenliğine veya istasyon işletmecisine (ZES, Eşarj müşteri hizmetleri) bildirmektir. Plakayı anons ederler.

Başkasının şarjını durdurmak cihaza zarar verir mi?
DC şarjda akım kesilmeden kabloyu çekmeye çalışmak “Ark” (Kıvılcım) oluşmasına ve soketin yanmasına neden olur. Bu sebeple sistem zaten kendini kilitler. Acil stop butonuna gereksiz yere basmak ise cihazın yazılımını kilitler ve istasyonu servis dışı bırakır. Bunu yapmayın.

Kendi kablomu (Type 2) istasyonda unuttum, ne olur?
AC istasyonlarda kablo size aittir. Eğer kilidi açıp kabloyu almayı unutursanız, bir sonraki kullanıcı veya kötü niyetli biri kabloyu alabilir. Şarj bitiminde kabloyu önce istasyondan değil, önce araçtan ayırarak güvene alın.

Share this content:

Yorum gönder